Bệnh viêm cầu thận cấp hậu nhiễm liên cầu trùng

  • 09:43 ,04/04/2017

ThS.BS. Huỳnh Ngọc Phương Thảo đang khám bệnh

KHPT- ThS.BS. Huỳnh Ngọc Phương Thảo - trưởng khoa nội thận - thận nhân tạo Bệnh viện đại học y dược TP.HCM, chia sẻ kiến thức y khoa về căn bệnh này, giúp bạn đọc hiểu thêm và có cách phòng ngừa bệnh.

Bệnh viêm cầu thận cấp hậu nhiễm liên cầu trùng là gì?
Bệnh viêm cầu thận cấp hậu nhiễm liên cầu trùng là tình trạng viêm ở cầu thận sau khi nhiễm liên cầu khuẩn tiêu huyết bêta, nhóm A. Bệnh khởi đầu viêm họng hoặc viêm da, sau đó vi trùng không tấn công trực tiếp lên thận mà thông qua cơ chế miễn dịch, nghĩa là vi khuẩn là kháng nguyên (vật lạ so với cơ thể), khi vào cơ thể, cơ thể sẽ chống đỡ bằng cách sinh ra kháng thể. Kháng thể sẽ kết hợp với kháng nguyên để hình thành phức hợp kháng nguyên kháng thể. 
Trong điều kiện bình thường sẽ được hệ miễn dịch loại bỏ phức hợp này và người bệnh sẽ khỏe mạnh bình thường. Tuy nhiên, ở một số người bệnh có hệ miễn dịch bị rối loạn, các phức hợp kháng nguyên kháng thể sẽ không bị loại bỏ đi mà trôi theo dòng máu, đến cầu thận bị mắc lại, gây ra tổn thương và biểu hiện bệnh lý.
Nguyên nhân phát sinh do liên cầu khuẩn tiêu huyết bêta, nhóm A. Tuy nhiên, không phải loại nào cũng có thể gây bệnh. Đối với viêm đường hô hấp trên, thường gặp là type 1, 2, 4, 12. Đối với viêm da mủ, thường gặp type 47, 49, 55.
Đối tượng mắc bệnh
Về dịch tễ học, lứa tuổi hay mắc bệnh từ 4 - 14 tuổi, ít gặp nhỏ hơn 2 tuổi và trên 20 tuổi. Tuy nhiên, viêm cầu thận cấp ở người lớn thường nặng hơn ở trẻ em. Nam gặp nhiều gấp đôi nữ. Bệnh có thể xảy ra lẻ tẻ, hoặc đôi khi có thể thành dịch. Bệnh hay gặp ở những nơi đông dân cư, điều kiện vệ sinh kém, hoặc có thể phát tán trong trường học. 
Hiện nay, tỷ lệ bệnh ngày càng giảm trên thế giới, nhất là ở các nước phát triển, do việc sử dụng nguồn nước sạch có khử fluorid cùng việc chăm sóc sức khỏe ban đầu tốt.
Triệu chứng
Một số triệu chứng như sau khi bị viêm họng (sốt, đau họng, amiđan sưng to, nung mủ) 1 - 2 tuần, hoặc viêm da mủ (có nhiều mụn mủ ở một vùng da) 2 - 3 tuần, người bệnh bị sưng phù hai mi mắt, phù mặt, có thể lan toàn thân, tiểu ít, nước tiểu sậm màu, có thể bị cao huyết áp, trường hợp huyết áp tăng quá cao sẽ ảnh hưởng lên thần kinh (lơ mơ, ngủ gà, đau đầu dữ dội, co giật), khó thở do suy tim, ho trào bọt hồng, suy hô hấp…
 Cũng có khi triệu chứng toàn thân không đặc hiệu như đau đầu, mệt mỏi, chán ăn, đau hông lưng do căng chướng bao thận. Có một số trường hợp không biểu hiện ra ngoài, chỉ phát hiện tình cờ trên xét nghiệm như nước tiểu có nhiều đạm, máu, suy chức năng thận, kháng thể kháng vi khuẩn (ASLO) tăng cao trong máu. 
Làm gì khi mắc bệnh?
Khi đã xảy ra suy thận, người bệnh nên nghỉ ngơi, hạn chế hoạt động, ăn lạt (giảm muối), kiểm soát huyết áp, dùng thuốc lợi tiểu, điều trị suy tim sung huyết, và các biến chứng suy thận cấp. Một số trường hợp nặng cần phải chạy thận nhân tạo cấp cứu. 
Bệnh có tiên lượng tốt, đặc biệt ở trẻ em. Viêm cầu thận điển hình sẽ biến mất trong 1 - 2 tuần. Phù, cao huyết áp sẽ khỏi khi người bệnh tiểu được, và hoàn toàn hết các triệu chứng sau 4 - 6 tuần. 
Ở trẻ em, tỷ lệ tử vong trong giai đoạn cấp rất thấp. Ở người lớn, tỷ lệ tử vong có thể lên đến 25%. Tiểu máu có thể kéo dài đến 6 tháng nhưng hiếm khi quá 1 năm. Tiểu đạm nhẹ có thể kéo dài nhiều tháng. 
Phòng bệnh
Chủ yếu là phải cải thiện điều kiện vệ sinh của môi trường sống, chăm sóc tốt sức khỏe ban đầu cho cộng đồng. Nếu trẻ bị viêm họng hoặc viêm mủ da, không nên xem thường, không tự dùng thuốc mà phải đến khám ở bác sĩ chuyên khoa nhi để tích cực điều trị nhiễm khuẩn sớm ngay từ đầu, và cho cả những người thân bị mắc bệnh. 
Nếu trẻ mắc bệnh cần cho trẻ nghỉ ngơi tại nhà để tránh lây lan trong cộng đồng. Nếu trẻ có biểu hiện bệnh thận như phù, tiểu ít, tiểu sậm màu… thì phải nhanh chóng đưa trẻ đến khám bác sĩ chuyên khoa thận để có hướng điều trị chuyên khoa kịp thời, tránh những biến chứng đáng tiếc có thể xảy ra. Tuy nhiên, cũng đừng quá hoang mang, bệnh này nói chung đa số chữa khỏi.
 

 

HỒNG DUNG ghi

Ý kiến của bạn

  • Hotline
    (028) 3920 1523
  • Email